Categorieën
Transitiegesprek

Onzekerheid over werk en wonen

Vrijdag 5 maart 15-17u

In deze bijeenkomst draait het om het voorzien in de basisbehoeften van alle Nederlanders. Hoe goed is dat geregeld en kunnen we dat verbeteren?

Onzekere inkomsten en duur wonen

Kunnen voorzien in je basisbehoefte gaat enerzijds om voldoende besteedbaar inkomen hebben, ongeacht of je werkt, een pensioen geniet of gebruik maakt van een sociaal vangnet. Anderzijds gaat het om de betaalbaarheid van goederen en diensten zoals water, (gezond) voedsel, kleding, (duurzame) energie, zorg en (passende) huisvesting.

Deze zaken zijn cruciaal voor een menswaardig bestaan en zouden daarom goed geregeld moeten worden. Daarnaast bemoeilijkt deze sociale problematiek ook de duurzaamheidstransitie, want als mensen bezig zijn met overleven kunnen wij niet van hen vragen ook de aarde te redden.

Het onderwerp is breed, dus we zoomen dit keer in op de groepen die het moeilijk hebben (of krijgen), zoals jongeren (SDG 10). We gaan in op inkomen uit (onzekere) arbeid (SDG 8), ontoereikende vangnetten (SDG 1) en (de kosten van) wonen (SDG 11). Dit beloven belangrijke verkiezingsthema’s te worden.

Verbinding vinden

In dit transitiegesprek brengen we mensen samen die deze thema’s aanpakken. Om inhoudelijk, maar vooral ook strategisch, verbinding te vinden. We organiseren deze bijeenkomst samen met Our New Economy.

Foto: Devin Avery op Unsplash

Programma

Op het programma staan pitches van onderzoekers en deskundigen vanuit NGO’s, maatschappelijke organisaties en de wetenschap. Zij schetsen op vier onderwerpen kort de essentie van de problematiek. Vervolgens vormen we per onderwerp een groep om te komen tot oplossingsrichtingen en handelingsperspectief.

De sprekers en onderwerpen:

Jongeren
Justine Feitsma (CNV Jongeren, Coalitie-Y)

Justine zal een korte introductie geven van de problematiek van jongeren op de arbeidsmarkt en woningmarkt. De sociaal-economische positie van jongeren stond toch al onder druk dankzij de vele flexcontracten, wooncrisis en het leenstelsel en door de coronacrisis worden deze kwetsbaarheden nog meer blootgelegd. Ook op de woningmarkt komen starters er niet tussen en zijn zij vaak een groot deel (gemiddeld bijna de helft) van hun inkomen kwijt aan het betalen van de huur.
Justine Feitsma is de voorzitter van CNV Jongeren en vertegenwoordiger van Coalitie-Y, een coalitie van jongerenorganisaties en politieke jongerenpartijen.

Vangnetten
Sanne Lamers (Nibud)

Het Nederlandse bestaansminimum bestaande uit bijstand of andere uitkering, toeslagen en lokale inkomensondersteuning blijkt voor een aantal specifieke groepen niet voldoende. Het noodvangnet vertoont gaten. De huishoudens waarom het gaat hebben niet voldoende om mee te draaien in de maatschappij. De uitgaven waarvoor ze staan zijn groter dan de inkomsten waarover deze huishoudens beschikken. De rijk geeft veel geld uit aan het oplossen van schulden maar als de oorzaak niet wordt aangepakt blijven schulden ontstaan. Dit kan onder meer door het minimale inkomen te verhogen.
Daar komt bij dat de soorten huishoudens die hiermee te maken hebben door de effecten van corona anderen zijn geworden die voor 2020 niet zichtbaar waren. Kortom structurele ondersteuning ook na coronatijd is noodzakelijk voor deze groepen.
Sanne Lamers is senior wetenschappelijk medewerker bij Nibud. Haar belangrijkste inhoudelijke werkgebieden zijn: woon- en energielasten, minimabeleid en inkomensondersteuning en allerlei arbeid- en zorgonderwerpen.

Arbeidsmarkt
Hendrik Noten (zelfstandig onderzoeker en auteur ‘Fantoomgroei’)

De Nederlandse arbeidsmarkt heeft in Europa een twijfelachtige koppositie waar het gaat om het aantal verschillende juridische constructies waarin mensen werken. Het is geen toeval dat die situatie zich juist in Nederland voordoet: geloof in loonmatiging en lage loonkosten leidde tot bewust arbeidsmarktbeleid dat flexibilisering in de hand werkte. Voor werkgevers was het lange tijd prettig. Voor de hoogopgeleide zzp’er ook. Maar inmiddels zijn de risico’s van diezelfde flexibilisering te groot geworden. Of de geest nog terug de fles in kan valt te bezien. De uitdaging voor een komend kabinet is in ieder geval levensgroot.
Hendrik Noten is zelfstandig adviseur en onderzoeker en houdt zich bezig met vragen op het snijvlak van arbeidsmarkt en economie. Auteur van boek ‘Fantoomgroei’ dat resultaat is van onderzoek hoe we een economie creëren die zowel mensen, samenlevingen als de planeet dient.

Woningmarkt
Peter Boelhouwer (TU Delft)

Het woonbeleid heeft de afgelopen jaren strakke grenzen voor de sociale huursector ingesteld en de financieringsmogelijkheden voor met name koopstarters ingeperkt. In combinatie met fors oplopende woningtekorten heeft dit er toe geleid dat in veel gebieden in Nederland starters en midden inkomensgroepen op de woningmarkt tussen de wal en het schip zijn komen gevallen en als zij al in staat zijn om een woning te bemachtigen met hoge woonuitgaven worden geconfronteerd. Dit in tegenstelling tot zittende huiseigenaren waarvan door de sterk gedaalde hypotheekrente de woonlasten de afgelopen jaren fors zijn afgenomen.
Peter Boelhouwer is hoogleraar huisvestingssystemen aan de TU Delft. Hij houdt zich vooral bezig met het woningmarktbeleid.

Aanmelden per e-mail

Stuur een mail aan wij (at) detransitiemotor.nl met vermelding van transitiegesprek 5 maart. Geef daarbij aan hoe je betrokken bent bij het onderwerp van deze bijeenkomst. En als dat met een organisatie of initiatief is, welke dat is.

Je ontvangt dan van te voren een link voor Zoom.

Wil je meepraten op ons communicatieplatform Slack? Stuur ons een mail en we voegen je toe!